Strona główna
Pojęcia

Tragiczna triada

Trzy nieuniknione doświadczenia ludzkiego życia: cierpienie, wina i śmierć. Według Frankla także one mogą zostać przemienione w sens.

Trzy elementy

Tragiczna triada obejmuje:

  1. cierpienie - ból, choroba, strata,
  2. winę - świadomość zła, które się wyrządziło,
  3. śmierć - przemijalność i skończoność życia.

Nikt nie może ich uniknąć. Logoterapia nie obiecuje ich usunięcia, ale wskazuje, że każde z nich może stać się okazją do urzeczywistnienia sensu.

Przemiana

Frankl pisał, że z tragicznej triady można wydobyć to, co najlepsze w człowieku:

  • cierpienie przemienić w ludzkie osiągnięcie i dojrzałość,
  • z winy wyciągnąć motywację do przemiany siebie na lepsze,
  • w przemijalności życia znaleźć bodziec do odpowiedzialnego działania.

Ta postawa to tragiczny optymizm.

Neurotyczna triada masowa

Odróżnia się od niej neurotyczną triadę masową współczesności - depresję, agresję i uzależnienia - którą Frankl wiązał z próżnią egzystencjalną.

Źródła

V. E. Frankl, Człowiek w poszukiwaniu sensu - posłowie „Argumenty na rzecz tragicznego optymizmu” (1984).

Zobacz na wideo

Czy cierpienie uszlachetnia? Czy z bólu i ran rodzi się coś dobrego?

5 marca 2026

Czy z bólu i ran rodzi się coś dobrego? Czy cierpienie ma sens? Co o tym mówi Viktor Frankl, twórca logoterapii. Zobacz cały odcinek na kanale.

Zobacz też